Ճանապարհորդություն Արաքսից այն կողմ

Օր առաջին

Հունիսի 3-ի երեկոյան հավաքվեցինք Մայր դպրոցի մոտ՝ ճանապարհ ընկնելու: Ճանապարհը գրեթե 10 ժամ տևեց, և այն, որ պետք է հայտնվեինք այնպիսի խորհրդավոր երկրում, ինչպիսին Իրանն է, ստիպեց տասժամյա ճանապարհն ավելի երկար թվա. բոլորս անհամբեր էինք: Երբ հասանք սահման, տեսանք Հայաստանն Իրանից բաժանող Արաքս գետը: Արդեն ահմանից այն կողմ շարժվում էինք Արաքսի երկայնքով, իսկ աջ կողմում Նախիջևանն էր: Читать далее

Գործնական աշխատանք

1. Դո՛ւրս գրել տեքստում եղած թվականները, որոշե՛լ գրության
ձևը (արաբական թվանշաններով, այբուբենի տառերով և այլն)։ Թվականները
գրել բառերով և նշե՛լ տեսակները։ Դո՛ւրս գրել նաև թվականներով
կազմված բառերը (գոյական, ածական)։

Զվարթնոց. Վաղարշապատի Ս. Գրիգոր. վաղ միջնադարի հայկական ճարտարապետության
հուշարձան Արարատյան դաշտում՝ Էջմիածնից 3 կմ հարավ։
Ըստ հայ պատմիչների վկայության և պահպանված հունարեն արձանագրության՝
կառուցել է Ներսես Գ Իշխանցի (Շինող) հայոց կաթողիկոսը, և նրա գահակալության
տարիներից էլ՝ 641-661, արտածվում է Զվարթնոցի կառուցման ժամանակը։
Ըստ Մովսես Կաղանկատվացու՝ Զվարթնոցը օծվել է 652-ին։ Թ. Թորամանյանի
կարծիքով շինարարությունը սկսվել է 643-ին և հիմնականում ավարտվել 652-ին։
Զվարթնոցը կանգուն է եղել մինչև X դ. վերջը. ավերման պատճառի մասին մեզ
հայտնի պատմական աղբյուրները լռում են։ Ըստ պեղված նյութերի՝ նախքան
Զվարթնոցը այստեղ եղել են հնագույն և IV-V դդ. կառույցներ։ Տեղանքի ցածրիկ,
շրջանաձև բլրակը պարագծով շրջապատված է յոթաստիճան բազմանիստ հենապատով
(բացի հարավարևմտյան մասից, ուր պալատն է)՝ կազմելով սալահատակ
պատվանդան, որի կենտրոնում կառուցվել է տաճարը։ 1905-ին Թ. Թորամանյանը
ստեղծեց Զվարթնոցի գիտական վերակազմությունը։ Ըստ պահպանված
հատակաձևի և այդ վերակազմության՝ կառույցի ծավալատարածական հորինվածքի
կորիզը քառակոնքն է, որը ցածում շրջապատված է երկհարկ պարարկյալ
սրահով (տրամագիծը՝ 35,75 մ), իսկ վերևում՝ կիպ պարփակված գլանային պատով։
Կիսագմբեթ, հիմնական առանցքներով խաչաձև տեղադրված 4 կոնքերը
միմյանց են կապվում բարդ կտրվածքի, զանգվածեղ, վերևում կամարակապ մայր
մույթերով՝ գմբեթակիր քառակուսին, որից անցումը թմբուկի բոլորակին իրականացված
է առագաստների միջոցով։ Կոնքերը, բացի արևելյանից, որը հոծ է և ամփոփում
է բեմը, իրենց ստորին մասում սյունակազմ են (6-ական սյուն, տրամագիծը՝
0,6 մ)։ Սյուներն ավարտվում են կողովաձև, խոյազարդ խոյակներով և
միմյանց կապվում կամարներով։
Ըստ «Հայկական սովետական հանրագիտարանի»

Արաբական թվանշաններ ֊ 3(երեք), 641-661(վեց հարյուր քառասունմեկ֊վեց հարյուր վաթսունմեկ), 652(վեց հարյուր, 35(երեսունհինգ),75(յոթանասունհինգ) հիթսուներկու), 643(վեց հարյուր քառասուներեք), 1905(հազար ինը հարյուր հինգ ), 4 (չորս)

հռոմեական թվանշաններ ֊ X(տասերորդ), IV-V(չորրորդ֊հինգերորդ)

կոտորակային թվեր ֊ 0,6(զրո ամբողջ վեց),

2. Գրե՛լ բառերով։
9, 12, 99, 50, 60, 70, 80, 100, 1938, II, III, IV։
Իներորդ,տասներկուերորդ, իննսունինը,հիսուն, վաթսուն,յոթանասուն,ութսուն,հարյուր, հազար ինը հարյուր եռեսունութ, երկրորդ, երրորդ, չորրորդ։

 3.Ո՞ր շարքի բոլոր թվականներն են կազմությամբ պարզ
(արմատական):
1. տասնինը, երեսուն, ինը
2. քառասուն, մեկ, հազար
3. յոթ, միլիարդ, հարյուր
4. տասը, երկու, տասնմեկ
5. ինը, միլիարդ, քսանչորս
6. տասնութ, քսանութ, հարյուր
7. տասնմեկ, երեսուն, երեք
8. տասը, երկու, տասնմեկ

Բարդությունների տեսակները

1.Դո՛ւրս գրել հոդակապ ունեցող բառերը։
Հյուրախաղ, շաքարավազ, տնամերձ, օձաձուկ, լայնարձակ, մրգահյութ,
փորձանոթ, հողագունդ, արծաթագործ, լուսարձակ, նախշազարդ, ալրաղաց,
հայազգի, ծաղկափոշի, նույնարմատ, ծառատունկ, լողավազան, հորդաբուխ,
քարածուխ, գառնարած, մեղվաբույծ, ժամագործ, դիմաքանդակ, ծաղկաման,
սալահատակ, հորդառատ, մեծարժեք, միջանցիկ, եռավանկ, լեռնաշխարհ,
դրամարկղ, կավահող, երկանդամ, քաղցրահամ, սրատամ, ժպտադեմ,
հիշարժան, շաքարաման, գորգագործ, զովաշունչ, ցուցահանդես, քարանձավ,
ջրագռավ, լուսամուտ, զբոսավայր, հացաթխում։
 2. Կազմե՛լ արև, լույս, հող, ջուր, նկար արմատներով
բաղադրված 5-ական բարդություն:

Արևահամ, արևածաղիկ, արևանման, արևածագ, արևագալ

Լուսարձակ, լուսամուտ, լուսադեմ, լուսնկա, լուսատու

Հողատարածք, հողատեր, հողամաս, հողագործ, հողամշակ

Ջրափս, ջրափոս, ջրագռավ, ջրօրհնեգ, ջրհես

Նկարազարդ, նկարագրել, նկարակալ, լուսանկար, գեղանկար

 3. Դո՛ւրս գրել երկու արմատից և մեկ ածանցից կազմված
բառերը (բառի մեջ կարող է լինել նաև հոդակապ)։
Մտավորականություն, առաջնորդ, ապառիկ, բացահայտ, գնողունակություն,
գրանցում, շաբաթօրյակ, դասական, երկընտրանք, եկամտաբերություն,
ընկերություն, երկկողմանի, տանտիրուհի, պարտավորություն, գծագրական, խտրականություն, կենսագործունեություն, կանխավճար, մրցակցություն,
ֆիրմային, ողնաշարավոր, ձեռնարկատիրություն, սահմանափակություն,
շուկայական, ճանապարհաշինականվերավաճառք, աշխատաժամանակ,
տնտեսագիտություն, տնտեսություն, կանխակալ:

4.Առանձին սյունակներով դո՛ւրս գրել հնչյունափոխված
բաղադրիչ ունեցող և չունեցող կրկնավոր բարդությունները։ Կազմե՛լ 6
նախադասություն՝ երեքում գործածելով հնչյունափոխված, իսկ մյուս երեքում՝
չհնչյունափոխված բաղադրիչով բարդություն։
Բարակ-մարակ, հեռուհեռու, արագարագ, աման-չաման, պարապ-սարապ,
քուլաքուլա, առոք-փառոք, տեղտեղ, մանր-մունր, զույգզույգ, փոքր-մոքր, այլունփայլուն, խումբխումբ, մարդ-մուրդ։

5. Կազմե՛լ տրված կաղապարներին համապատասխան
բարդություններ։
Արմատ-հոդակապ-արմատ-վերջածանց ֊ գրագիտություն

նախածանց-արմատ-վերջածանց ֊ դժգոհություն

արմատ-հոդակապ-արմատ-վերջածանց ֊ գորգագործություն

արմատ-արմատ ֊ դրամարկղ

արմատ-վերջածանցվերջածանց ֊ Մտավորականություն

նախածանց-հոդակապ-արմատ ֊ նախադեպ

արմատ-հոդակապ-արմատ ֊ ծաղկափոշի

Նախագիծ«Իմ ժամանակակիցը»

mher-israyelyan1-1Նախագծային ուսուցման ստուգատես (նոյեմբերի 4-15)

Կարդում ենք  ժամանակակից արձակ

Մհեր Վրեժի Իսրայելյան
(ծնվել է 1974թ. հուլիսի 5-ին Երևանում), արձակագիր:

Կրթություն

1991թ.-1996թ. – Երևանի Պետական Համալսարանի միջազգային հարաբերությունների ֆակուլտետ
2001թ. – Ջ.Մարշալի անվան անվտանգության հետազոտությունների Եվրոպական կենտրոն, Գերմանիա
2004թ. ՆԱՏՕ-ի պաշտպանության քոլեջ, Իտալիա
Աշխատանքային գործունեություն
1996-2004թթ. – ՀՀ պաշտպանության նախարարություն, միջազգային ռազմական համագործակցության վարչություն
2004-2016թթ.– ՆԱՏՕ-ում ՀՀ առաքելությունում (Բելգիա) տարբեր պաշտոններ
2016 թ.-ից ՀՀ ՊՆ պաշտպանական քաղաքականության վարչության պետի տեղակալ
2011թ. գնդապետի կոչումով զորացրվել է ՀՀ զինված ուժերից, նույն թվականին ՀՀ նախագահի հրամանագրով ստացել է Քաղաքացիական հատուկ ծառայության 2-րդ դասի պետական խորհրդականի դասային աստիճան:

Ստեղծագործական գործունեություն

Ստեղծագործել սկսել է հոր՝ արձակագիր Վրեժ Իսրայելյանի մահից հետո: Հրապարակվել է գրական մամուլում` «Գրական թերթ»,  «Գրանիշ»: «Գեներալ Ալթինթոփ և գայլուհի Աշենա» պատմվածքը ներառվել է Գրանիշի 2015 թվականի՝  «Տարվա լավագույն պատմվածք» անվանակարգում:  ՀՀ գրողների միության

Հանդիպում—քննարկում, վարպետության դասնոյեմբերի 8, 10:00, Ավագ դպրոցի ընթերցասրահ

«Նոբելյան մրցանակ»

1. Հասարակության սոցիալական խմբերը

Սոցիալական խումբը երկու կամ ավել մարդկանցից կազմված հանրույթ է, որի անդամները միավորվել են որոշակի ընդհանուր (խմբային) նպատակների հասնելու, շփվելու կամ համատեղ գործունեություն կատարելու համար:
Ընդհանուր (խմբային) նպատակներին հասնելով`   խմբի անդամները բավարարում են բոլորի մեջ առկա որոշ պահանջմունքներ:
Սոցիալական խմբերը միայն առաջին հայացքից են պարզ ու հասկանալի թվում: Երբ փորձում ենք սահմանել կամ գոնե բնորոշել դրանք, ապա տեսնում ենք, որ յուրաքանչյուր սոցիոլոգ և սոցիալական հոգեբան տալիս է խմբի իր ուրույն սահմանումը: Ոմանք հիմնականում նշանակություն տալիս են խմբի նպատակներին: Մեկ ուրիշը կարող է ուշադրություն դարձնել փոխօգնության գործոնի վրա, երրորդը կարևոր է համարում խմբի կառուցվածքը, չորրորդը`  այն հանգամանքը, որ խմբի անդամները հոգեբանորեն նույնանում են խմբի հետ: Խմբի այդ և բազմաթիվ այլ կողմեր, հատկություններ, ներխմբային գործընթացներ, անկասկած կարևոր են: Բայց այդ բոլոր չափանիշների մեջ պետք է ընտրել հիմնականը, բնորոշը, կենտրոնականը: Այդպիսին, անշուշտ, խմբային գործունեությունն է, որն իրագործվում է փոխներգործության (ինտերակցիայի) ձևով: Եթե չկա խմբի երկու կամ ավելի անդամների գործունեություն, ապա չկա նաև խումբ: Այսպիսով, սոցիալական խումբը երկու կամ ավելի անհատներից կազմված հանրույթ է, որի անդաներից յուրաքանչյուրն ազդում է մյուսների վրա և, իր հերթին կրում է նրանց ազդեցությունը:
Սոցիալական հոգեբանության համար, իհարկե, ավելի հետաքրքիր են այն խմբերը, որոնք գոյություն ունեն երկար ժամանակահատվածում: Երբ խմբի գոյությունը երկար է տևում, ապա նրանում, բացի փոխներգործությունից, առաջանում են նաև այլ երևույթներ.
  • ընդհանուր նպատակներ,
  • ներքին կառուցվածք, որի մեջ կարևոր տեղ է գրավում լիդեր-ենթակա կապերի համակարգը,
  •  ուժեղ կոնֆորմիստական ճնշում, որ կատարում է խումբն իր անդամների վրա,
  • յուրաքանչյուր անդամի վարքի մեջ այնպիսի փոփոխությունների առաջացում, որոնք պայմանավորված են տվյալ խմբում իրենց անդամությամբ և խմբային գործունեությանը մասնակցելով: Այս հատկությունները առանձնապես նկատելի են լավ կազմակերպված խմբերում:

2. Հասարակությունը, որպես համակարգ

3. Հասարակության խմբերի շահերը և իշխանությունը։

Սեպտեմբերի 21-ը Գութանասարում

Բարձունքը հաղթահարելուց և մի փոքր հանգստանալուց հետո ուղևորվեցինք գյուղ, որտեղ բնակիչներից մեկը պատմեց սրբավայրի մասին, որը գտնվում է սարի գագաթին: Файл:Gutanasar. Mount of Armenia 1. Lava.JPG

Սրբավայրը Կապտավանքից հյուսիս-արևմուտք գտնվող Թուխ Մանուկ քարաբլուրն է, <<Սուլուզաղա>> (ջրանձավ) կոչվող քարայրը: Բնակիչը պատմեց, որ սրբավայրում կաթ-կաթ ջուր է հոսում: Մեծ հետաքրքրություն են ներկայացնում հատկապես գյուղից 2կմ հյուսիս գտնվող կապույտ քարադաշտերը, որձաքարերի դաշտերը, կիկլոպյան ամրոցների մնացորդները, բազմաթիվ ժայռապատկերներ: Читать далее

New words, expressions

  1. Casual- c. comfortable and informal
  2. Conservative- traditional
  3. chic- f.showy
  4. sloppy- b. careless, not neat
  5. Eccentric- highly individual, odd, unusual
  6. classic- cllikely to remain popular for a long time
  7. flashy- in style at the moment
  8. old-fashioned- not modern
  9. retro- a style identified with a past era
  10. trendy-in keeping with the latest trends of faishon

1.At a picnic, I’d wear casual.
2.If I were going dancing at the fanciest club in town, I’d wear something chic.
3.I’d wear a conservative suit to a job interview at a bank.
4. If I were going to a costume party, I’d get something eccentric.
5. When I’m alone at home, I can wear sloppy clothes if I want.

Արա Գեղեցիկ

Արա Գեղեցիկ, հայոց թագավոր․․

«Շամիրամը Արա Գեղեցիկի դիակի մոտ»։ Նկարիչ՝ Վարդգես Սուրենյանց

Արա Գեղեցիկ, Հայկի սերնդից սերող հայոց արքա Արամի որդին է։ Մարմնավորում է հեթանոս հայերի հավատալիքները մեռնող և հառնող աստծու, բնության զարթոնքի, նաև ընտանեկան առաքինության և ողջամտության մասին։ Շարունակել է Ասորեստանի դեմ ուղղված հոր սկսած հայոց ազգային ազատագրական պայքարը։ Արայի պաշտամունքի վերջին և զարգացած փուլը տեղ է գտել «Արա Գեղեցիկ և Շամիրամ» առասպելում։ Արային նվիրված տոնախմբությունները կատարվում էին գարնանը և կապված էին բնության զարթոնքի հետ։ Արայի պաշտամունքի լայն տարածվածության մասին են վկայում Այրարատ, Արագած, Արայի լեռ, Արայի դաշտ, Արայի գյուղ և բազմաթիվ այլ տեղանուններ։ Արային էր նվիրված հայոց հեթանոսական տոմարի վեցերորդ ամիսը, որը կոչվում էր Արաց։

Որոշ ուսումնասիրողներ, ինչպես Արամին նույնացնում են Արամե Ուրարտացու հետ, այնպես էլ ըհդհանուր պատմական զուգահեռներ են գտնում Արա Գեղեցիկի և Արգիշտի Ա Ուրարտացու միջև:

Կենսագրություն

Արան ամուսնացել է հայուհի կնոջ՝ Նուարդի հետ։ Արայի և Նուարդի սիրո ու նվիրվածության մասին հայտնի էր բոլորին։ Արան իր հայոց երկրի նվիրյալն էր ու պաշտպանը։ Ասորեստանի թագուհի Շամիրամը սիրահարված էր Արային։ Սակայն պարզվեց, որ թագուհու սերը Արայի հանդեպ խարդավանք էր Հայաստանին տիրելու համար։

Արան չէր ենթարկվում Շամիրամին, իսկ դա թագուհուն դուր չէր գալիս։ Շամիրամը պատերազմ է հայտարարում Հայաստանի դեմ։ Արայի դաշտում տեղի է ունենում ճակատամարտ, որի ընթացքում, կռվելով իր զորքի առջևի գծում, Արան զոհվում է։ Բայց Շամիրամի սպասելիքները չեն իրականանում, որովհետև զինվորներին հանձնարարվել էր պատերազմից հետո իր մոտ կենդանի հասցնել հայոց թագավորին։

Ձայնավորների ուղղագրությունը

Ժամանակակից հայերենում ա, ի, ու ձայնավորների գրությունն ու արտասանությունը
հիմնականում համապատասխանում են, ուստի ուղղագրական դժվարություններ
չեն առաջանում, օրինակ՝ այգի, իմաստ, ուրախ և այլն։ Ուղղագրական
դժվարություններն առնչվում են է, ը, օ ձայնավորների գրությանը։
1. Արտագրե՛լ՝ ըստ անհրաժեշտության լրացնելով է կամ ե։
Այգեէտ, այժմէական, անէական, անպատեհ, առէջ, առօրեական,
անվրեպ, գոմեշ, գրեթե, դողէրոցք, ելևէջ, երբևէ, երբևիցե,
էլեկտրաէներգիա, էմալե, ինչևէ, ինչևիցե, լայնէկրան, խեցի, կրետ,
հէկ, հապճեպ, հիպոթեզ, հյուլե, հնէաբան, մանանեխ, մանրէ,
միջօրեական, որևէ, որևիցե, պոեմ, սեթևեթել, վայրէջք, տիեզերք,
տոթակեզ, տրիոլետ, քրիստոնեական։

2. Արտագրե՛լ՝ ըստ անհրաժեշտության լրացնելով օ կամ ո։
Ականջօղ, ամանորյա, ամենօրյա, անօգնական, անօթևան, անորոշ,
ապօրինի, արծաթազօծ, բացօթյա, բնօրրան, գազօջախ, գիշերուզոր,
գիշերօթիկ, զորք, լավորակ, կեսօր, հանապազորդ, հանապազօրյա,
հոգս, հօդս ցնդել, հոտնկայս, մեղմօրոր, մեղմորեն, միօրինակ,,
նախորոք, ոսկեզօծ, ջրօրհնեք, վաղորդայն, վաղօրոք, տասնօրյակ,
տարորոշել, տափօղակ, օրըստօրե, օրորել։

3. Արտագրե՛լ՝ ըստ անհրաժեշտության լրացնելով ը տառը։
Ակնդետ, ակնթարթ, անակնկալ, անընդհատ, առընթեր,
առնչվել, գույնզգույն, դասընթաց, դասընկեր, երկընտրանք,
ինքնըստինքյան, լուսնկա, խոչընդոտ, կորնթարդ, համընկնել,
հյուրընկալ, ձեռնտու, ճեպընթաց, մերթընդմերթ, նորընտիր,
որոտընդոստ, սրընթաց, ունկնդիր։

What the yellow leaf i thinks?

The first leaf turned yellow on the apple tree. He was the first, who came out of the sprout in the spring, and impressed with his birth to his countless sister and brotherly leaves. He remembered, how they caressed other children of mother tree- red apples. Now, he faded and wrinkled, and thought sadly:

Wish it were spring now… I wouldn’t break up with my sisters and brothers, but now, who knows, where will the wind take me.

He was so sad and he started to cry. The other leaves asked him, why is was crying. The leaf told everything to the leaves surrounding him. They were trying to soothe him by saying:

— Don’t cry, everything will be fine if we stay together and strong.

It was a dark night.

He was a littlebit relaxed after listening this words. Days passed, and the other leaves of mother tree were faded and frinkled too. They realized that soon they had to say goodbye to the mother tree. Suddenly the wind blew and a leaf fell from the tree and fell to the ground. He was crying, but him leaves couldn’t help, and in the morning a few leaves fell too.

It was already late night. The leaves were shivering at the cold wind. Suddenly, one girl came up and put the leaves in the small box, took it home.She opened a thick, illustrated book and places them all in the bookshelves. The leaves felt good because the girl often opened the book and took care of them.

թարգմանեցի https://mocak.am/4268/%D5%B0%D5%A5%D6%84%D5%AB%D5%A1%D5%A9-9-%C2%AB%D5%AB%D5%9E%D5%B6%D5%B9-%D5%A7-%D5%B4%D5%BF%D5%A1%D5%AE%D5%B8%D6%82%D5%B4-%D5%A4%D5%A5%D5%B2%D5%B6%D5%A1%D5%AE-%D5%BF%D5%A5%D6%80%D5%A5%D5%BE%D5%A8%C2%BB/

Սոցցանցերը ժամանակ վատնելու միջո՞ց են

Ցավոք, թե բարեբախտաբար, մենք ապրում ենք 21-րդ դարում, որտեղ համացանցը կառավարում է ողջ աշխարհը․ ուզում ես սովորել՝ օգտվիր համացանցից, ուզում ես ընկերներ ձեռք բերել՝ օգտվիր համացանցից, ձանձրանում ես՝ օգտվիր համացանցից։ Սոց կայքերը այնքան են զոմբիացրել մարդկանց, որ շփում առանց դրա շատերի պատկերացուներում անգամ չկա։
Թեև սոցկայքերը նախատեսված են 12 և բարձր տարիքայինների համար, ավելի փոքրերը գրանցվում են կեղծելով իրենց տարիքը՝ չպատկերացնելով անգամ սոցկայքերի վտանգի մասին: Նրանք ազդում են մարդու նյարդային համակարգի վրա. օրինակ՝  մարդը կարող է դառնալ ավելի ագրեսիվ,անուշադիր, կամ էլ կարող է ունենալ որոշակի հիշողության կորուստ: Կարծում  եմ, որ կարելի է վերանայել սոց կայքերի անվտանգությունն ու տարիքային սահմանափակումը։
Թեև գրում եմ սոց․ կայքերի վտանգի մասին, բայց ինքս չեմ ժխտի, որ շատ կախված եմ դրանցից: Կարծում եմ սոց կայքերն ինձնից շատ ժամանակ են խլում, բայց առանց դրանց ես արդեն չեմ պատկերացնում առօրյաս։
Թեև սոց կայքերի բացասական ազդեցությանը, շատ են նաև դրական կողմերն ու պետք չէ դրանք անտեսել։